THƯA CHUYỆN VỚI NGƯỜI CƯ SĨ
NẤP SAU TÂM THƯ CỦA T.T. THÍCH CHƠN TÂM
Nhóm Tăng Ni Hải Ngoại
Kính gửi: Đạo hữu Giám đốc Pḥng Thông Tin Phật Giáo Quốc Tế
Thưa đạo hữu,
Theo dơi những dữ kiện liên tiếp xảy ra trong Giáo Hội PGVN Thống Nhất trong và ngoài nước trong thời gian gần đây, chúng tôi hoàn toàn tán đồng quan điểm Thỉnh Nguyện Thư của GHTN tại Canada đệ tŕnh H.T. Viện trưởng vào ngày 01/01/2006. Thỉnh Nguyện Thư ấy đă góp ư thẳng thắn để cảnh giác về cung cách làm việc sai trái, lạm quyền của đạo hữu và một vài thành viên chưa tiện nêu tên của GH tại Hoa Kỳ.
Tưởng rằng sau thư thỉnh nguyện ấy, quư vị sẽ thức tỉnh, sám hối với nhị vị Ḥa thượng lănh đạo Lưỡng viện, và thay đổi cung cách làm việc trong GH, nào ngờ, vẫn chứng nào tật nấy, quư vị đă phản ứng bằng những lá thư rơi, thư nặc danh, những thông cáo báo chí, vân vân, cho thấy h́nh ảnh rất thấp kém của những người “ném đá giấu tay”, quưnh quáng chạy tội, viết trăng viết cuội, lời lẽ hung hăng, thô kệch, kém văn hóa, không c̣n phẩm chất của người con Phật. Trước những con người “hết thuốc chữa” như thế, thiết nghĩ không c̣n ǵ đáng phải nói nữa. Nhưng không nói th́ quư vị lại tiếp tục hoành hành phá hoại, nên phải bất đắc dĩ mà nói. Điều đó người phá hoại nên tự xét lỗi, không nên thứ chi cũng đổ lỗi cho người góp ư xây dựng.
Thưa đạo hữu,
Sở dĩ chúng tôi phải thưa chuyện với đạo hữu qua Tâm Thư của T.T. Thích Chơn Tâm là v́ chúng tôi khẳng định bức Tâm Thư ấy không phải do T.T. Chơn Tâm viết mà lại do chính đạo hữu thảo ra trong một tâm trạng bấn loạn, luưnh quưnh, hớt hăi, thiếu tự chủ. Về h́nh thức lẫn nội dung, có mấy điểm khiến chúng tôi xác định tác giả không phải là một Tăng sĩ, mà cũng không phải là một cư sĩ thuần thành trong GH (dù đang công tác cho GH); và người đó chẳng ai thích hợp hơn là đạo hữu:
- Những người viết sách báo tiếng Việt hiện nay, vỏn vẹn chỉ dăm ba người rơi rớt lại từ thế hệ Pháp thuộc dùng chữ “sic” (nguồn gốc từ tiếng Latin, tiếng Anh là ‘so thus’ – có nghĩa là được tŕnh bày y như vậy, nguyên văn được nói hay viết như vậy; cũng thường dùng để lặp lại hoặc nhấn mạnh chữ dùng sai hoặc ư sai của nguyên văn mà ḿnh trích dẫn), trong số đó có đạo hữu, không thể nào một người thuộc thế hệ trẻ ngày nay, trưởng thành từ trường lớp Phật học do GHPGVN trong nước đào tạo như T.T. Chơn Tâm lại dùng đến;
- Tâm thư kư ngày 22/01/06, được viết từ máy của Chùa Giác Hoa, là trung tâm liên lạc giữa T.T. Tổng Thư Kư đương nhiệm với Pḥng Thông Tin Phật Giáo Quốc Tế, chứ không phải từ tỉnh An Giang xa xôi, nơi mà T.T. Chơn Tâm đang gặp khó khăn với chính quyền địa phương (vào ngày 26/01/06 – theo TCBC cùng ngày);
- Một số từ ngữ trong nước được dùng ở phần nhập đề và kết luận không phải do đạo hữu, nhưng hầu hết toàn văn bản đều do đạo hữu cung cấp, v́ những đoạn phân tích lư luận (dù trong tâm trạng mất b́nh tĩnh) đă lộ mặt một con người ranh ma, xảo trá, tiểu nhân, với những ngôn từ thấp kém không thể phát xuất từ một Tăng sĩ;
- T.T. Chơn Tâm không thể hiểu được t́nh h́nh hải ngoại để đề nghị T.T. Bổn Đạt “điều nghiên” về những người tù cải tạo đang tị nạn ở nước ngoài chịu ân đạo hữu (mà thực tế cũng chẳng có mấy tù nhân cải tạo nào bên này biết đạo hữu là ai cho đến khi đạo hữu được sáng giá hơn nhờ tham gia GH);
- T.T. Chơn Tâm không thể nói rằng T.T. Bổn Đạt “tuổi đời chưa đủ” v́ T.T. Bổn Đạt thuộc thế hệ đàn anh của T.T. Chơn Tâm;
- Một lá thư gọi là Tâm Thư mà viết rất cẩu thả, viết cho nhanh như để chữa cháy, lắp ráp vội vàng, quên chấm câu (ở cuối nhiều đoạn, và ngay cả cuối thư), sai chính tả, không đủ thời giờ đọc lại... chứng tỏ một tâm lư hốt hoảng, lụp chụp của kẻ trộm bị rượt đuổi. Tâm trạng ấy phải là của đạo hữu và vài thành viên đồng lơa, không thể là của T.T. Chơn Tâm, thành viên mới mẻ nhất của Ban Chỉ Đạo VHĐ;
- Ư chính của Tâm Thư hoàn toàn để chạy tội, đẩy tội cho kẻ khác mà thủ thân, đồng thời tâng bốc ca tụng quá đáng về cá nhân một cư sĩ trong khi thẳng tay triệt hạ uy tín và giới hạnh của các tỳ kheo khác; không thực ḷng xây dựng và có thiện ư lắng nghe, cải thiện. Đây không thể là phong cách của một tăng sĩ gánh trọng trách của GH như T.T. Chơn Tâm, Tổng vụ trưởng Tổng Vụ Giáo Dục, kiêm Chánh Đại Diện GHPGVNTN tỉnh An Giang, kiêm Phó Đại Diện Miền Khánh Anh.
Qua những nhận xét trên, chúng tôi viết thư này là thưa chuyện với đạo hữu chứ không phải thưa chuyện với T.T. Chơn Tâm. Nhưng nếu T.T. Chơn Tâm có ư bênh vực đạo hữu, một mực tự nhận ḿnh là tác giả Tâm Thư, chúng tôi xin nêu hai điểm để T.T. chọn lựa:
1) Nếu T.T. là tác giả:
- Cố ư trích dẫn sai nguyên văn Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada một cách đầy ác ư trong Tâm Thư này (sẽ nói sau), là một h́nh thức của vọng ngữ (giới thứ tư trong năm giới - chứ không phải giới thứ ba như đạo hữu Giám đốc PTTPGQT lớn tiếng chỉ trích một vị Đại lăo Ḥa thượng thuộc GHPGVN trước đây qua một TCBC), theo giới luật tỳ-kheo, phạm giới thứ nhất trong 90 giới đọa (Pacittiya – ba-dật-đề);
- Không hiểu chữ “sic” mà cứ dùng bậy là phong cách sính chữ Tây để tỏ ra ḿnh trí thức, để lộ chân tướng “dốt mà hay chơi chữ”, rồi lại dùng những lời lẽ thiếu văn hóa - điều tối kỵ trong vai tṛ giáo dục: không xứng hợp chức vụ Tổng vụ Giáo Dục của T.T.; c̣n nếu hiểu chữ ấy mà vẫn cố ư dùng: phạm giới thứ nhất và có thể cả giới thứ ba trong 90 giới đọa (như đă nói ở trên);
- Là tỳ kheo trẻ, a ṭng cư sĩ bên ngoài, chưa t́m hiểu được thực hư vấn đề, dùng những lời ác để kết tội, vu khống các tỳ kheo trưởng lăo khác (ít nhất là 8 vị giáo phẩm cao cấp thuộc Lưỡng Viện), trịch thượng “định hướng” cho tập thể tỳ kheo sư trưởng khác (toàn thể thành viên GHTN tại Canada).
2) Nếu TT chỉ đồng ư kư tên giùm cho “giải độc thư” của vị cư sĩ kia:
- Tiếp sức cho người ngoài trong việc khuynh loát, “định hướng” đường đi của GH;
- Không tự trọng để bảo vệ phẩm giá và thể diện tỳ kheo cũng như cương vị thành viên cao cấp của GH, lót đường cho sự man trá, lạm dụng của kẻ xấu đang lũng đoạn GH. (Tâm thư của ḿnh mà để cho người khác mớm ư, đưa lời, suy ra đường hướng của GH mai sau sẽ dẫn về đâu?)
Chọn lựa thứ hai, do v́ không biết và v́ nhẹ dạ tin người, có thể tha thứ được; c̣n chọn lựa thứ nhất, chỉ là tự ḿnh dẫn vào sự suy thoái của giới đức, phẩm hạnh.
Xin trở lại với đạo hữu cư sĩ, tác giả chính của Tâm Thư.
Thưa đạo hữu,
Thỉnh Nguyện Thư của GHTN tại Canada đệ tŕnh H.T. Viện trưởng để xin một lời giải thích và khích lệ của lănh đạo cao cấp của GH trước tâm trạng hoang mang, bức xúc của toàn thể thành viên (không chỉ riêng ở Canada, mà sắp tới đây là của đa số thành viên GHTN tại Hoa Kỳ và các Châu nữa). Đó là lời tâm huyết dâng lên không phải chỉ qua hệ thống hàng dọc của tổ chức GH, mà c̣n là niềm kính tín thân t́nh của những kẻ hậu học dành cho vị ân sư của ḿnh; không phải là chỗ để người cư sĩ như đạo hữu xen vào (mà nếu xen vào trong tư cách “phát ngôn nhân” th́ cũng phải chính danh, qua một văn kiện hành chánh, chứ không thể mượn tên người này người nọ một cách thiếu quang minh được!). Nhưng có lẽ v́ thư thỉnh nguyện ấy có đề cập đến đạo hữu, và v́ sợ lộ mặt rơ ràng hơn với GH trong nước, đạo hữu đă vội vàng t́m cách chữa chạy, la toáng lên, t́m người nhẹ dạ cả tin để mượn tên giải cứu. Thế nên, đọc Tâm Thư của T.T. Chơn Tâm, chúng tôi chỉ thấy lộ dạng bộ mặt và dáng điệu thật là thảm thương của đạo hữu, muốn mở đường cho đạo hữu quay về sám hối với GH, mà đạo hữu lại ngoan cường, bất trị, tiếp tục vừa đốt nhà vừa la cứu qua những thông cáo báo chí khác, chung qui cũng là để biện minh cho ḿnh và phe nhóm, triệt hạ và vu khống cho những người khác quan điểm. Thái độ và hành vi thiếu quân tử này đạo hữu đă từng áp dụng trước đây mỗi khi gặp khó khăn hoặc phản ứng bất lợi từ trong nội bộ. Nghĩ đến đạo hữu, không những riêng chúng tôi mà c̣n nhiều thành viên khác của GHTN hải ngoại, đều chán ngán, mất hết niềm tin, không muốn nói ǵ nữa. Nhưng không nói cũng không được, v́ đạo hữu tiếp tục cuồng ngông, ngậm máu phun cho người vô tội, không lẽ lặng im không rửa, lại mang tiếng thiếu đạo nghĩa (kiến nghĩa bất vi vô dũng giả - thấy việc nghĩa mà không làm là người không có dũng khí).
Tâm Thư mà đạo hữu mượn tên của T.T. Chơn Tâm kư (có sự góp ư của một vị TT khác trong nước nữa, không cần thiết phải nêu ở đây – 3 người viết chung một lá thư, có thể gọi là 3 đầu 6 tay), nêu ra 6 việc để phân tích Thỉnh Nguyện Thư của GHTN tại Canada. Chúng tôi cũng xin tuần tự điểm qua 6 việc này qua những đoạn trích nguyên văn được bôi đậm để dễ phân biệt (chứ không cắt xén với ác ư như đạo hữu làm).
1. Thư thỉnh Nguyện nhận định về việc tuyên đọc Giáo Chỉ 02/GC/VTT là “không phải là thời điểm và hoàn cảnh thích hợp để tuyên cáo cùng báo chí truyền thông và đại chúng”, trong khi đó, việc tuyên đọc Giáo Chỉ 02/GC/VTT trong ngày “Lễ kỷ niệm 30 năm GHPGVNTN vận động cho tự do tôn giáo, nhân quyền và dân chủ” là do ban Tổ chức khâm thừa giáo lệnh Đức Tăng Thống để đưa vào chương tŕnh buổi lễ. Giáo chỉ lại do Ḥa thượng Thích Hộ Giác, Phó Viện trưởng Viện Hóa Đạo kiêm Chủ tịch Hội đồng Giáo hội tại Hoa Kỳ - Văn pḥng II Viện Hóa Đạo, tuyên đọc. Do vậy, việc nhận định như trên có là mạo phạm, bất kính với hàng lănh đạo Giáo Hội trong và ngoài nước hay không?
Đoạn này vốn chẳng có lư luận ǵ cả. Người ngoài cuộc đọc thoáng qua th́ nghĩ là có lư, nhưng người trong cuộc th́ nghe thật buồn cười. Tŕnh độ lư luận của đạo hữu không lẽ đă đến thời kỳ lụn tàn, suy kiệt tận cùng rồi hay sao? Hay là đạo hữu giả vờ tin tưởng tuyệt đối vào “bề trên” như cách của những tín đồ ngoan đạo Thiên Chúa đối với giáo hoàng của họ? Hỏi tại sao những vị kia không đáng tin tưởng lại được phong thánh th́ trả lời là v́ giáo hoàng đă phong thánh cho họ! Hăy đặt vấn đề giáo chỉ và giáo lệnh này trong trường hợp có một thiểu số lạm quyền, thao túng, khuynh loát, đưa dẫn những tin tức sai lạc để thúc đẩy một cuộc thay đổi nhân sự to lớn theo ư của họ. Trong trường hợp như thế, một buổi lễ chỉ là sân khấu để nghệ sĩ tŕnh diễn những vai tuồng do đạo diễn soạn tuồng và rạp hát sắp đặt ngày giờ. Đúng vào giờ giấc và vỡ tuồng qui định, nghệ sĩ lúc đó có muốn nghỉ hát cũng không thể nghỉ được. Vậy, câu hỏi cốt lơi mà GHTN Canada nêu ra, đạo hữu lờ đi, không dám trả lời, chỉ mượn lá chắn “lănh đạo tối cao” để khỏa lấp thôi. Vấn đề nêu ra là:
- tại sao phải gấp gáp tuyên đọc giáo chỉ thay đổi quá bán thành viên Ban Chỉ Đạo VHĐ trong nước qua một buổi lễ vốn không liên hệ đến một Đại Hội Khoáng Đại để thay đổi nhiệm kỳ, thay đổi nhân sự?
- tại sao sự thay đổi nhân sự to lớn như thế đă không giữ kín nội bộ lại công nhiên đưa ra trước truyền thông báo chí và đại chúng?
Đạo hữu giả lờ không đáp th́ chúng tôi nói: chẳng qua là v́ đạo hữu và phe nhóm thiểu số kia rất đắc ư trong sự thành công “thay đổi nhân sự” qua đó loại trừ được những vị giáo phẩm có uy tín và tài năng nhưng luôn cản trở con đường tiến thân và hành vi khuynh loát lạm quyền của nhóm ḿnh; hơn nữa, đă gần hết năm 2005 rồi, không c̣n cơ hội nào tổ chức một buổi lễ long trọng để tuyên dương thắng lợi của ḿnh, bèn nghĩ ra “Lễ Kỷ Niệm 30 Năm”! Nếu kỷ niệm 30 năm, sao không kỷ niệm vào cuối tháng 4/2005 cho vừa tṛn năm tháng? Sợ rằng để lâu sẽ có phản ứng bất lợi (có thể từ chính Viện Tăng Thống), nên vội vă xin giáo lệnh để đọc (mà giáo lệnh này ở đâu, bằng điện thoại? bằng khẩu lệnh? từ Nguyên Thiều hay từ Giác Hoa?). Ban tổ chức là những ai? – Cũng là người cùng phe nhóm của đạo hữu. Tại sao phải công khai tuyên bố với báo chí truyền thông và đại chúng? Không lẽ muốn khoe chuyện lủng củng nội bộ của GH? Hay là muốn vinh danh sự thành công của phe nhóm ḿnh trong việc “b́nh định” nhân sự trước quảng đại quần chúng? – Xin trả lời thêm: v́ muốn đặt giáo chỉ vào t́nh trạng đă rồi, không thể thay đổi được nữa (đă công bố với bàng dân thiên hạ rồi không lẽ đem về sửa lại dù có phản ứng mạnh từ nội bộ)!
Giáo chỉ, giáo lệnh, người tuân giáo lệnh, người đọc giáo chỉ, trong trường hợp này, trở thành thứ yếu. Những người mớm ư, đưa ra kế hoạch thay đổi nhân sự, soạn thảo giáo chỉ, thỉnh cầu giáo lệnh, mới là đạo diễn của mọi vỡ tuồng. Mà đạo diễn này lại là những người thao túng, lạm quyền, th́ c̣n chi phải nói nữa! Chỉ ép người khác khâm tuân thôi; nếu có phản ứng th́ cứ mượn oai hùm để kết tội là “mạo phạm, bất kính” hay “phạm thượng.”
Không giải thích, trả lời, đạo hữu chỉ lấy “giáo lệnh” của Đức Tăng Thống (không có chứng từ) và sự tuyên đọc do một vị lănh đạo GH tại hải ngoại làm bằng chứng cho sự hợp lư của sự kiện. Nếu thực sự có một giáo lệnh từ Đức Tăng Thống, dĩ nhiên là “H.T. Thích Hộ Giác, Phó Viện trưởng VHĐ kiêm Chủ tịch Hội Đồng Giáo Hội tại Hoa Kỳ” (nguyên văn Tâm Thư của TT Chơn Tâm viết như thế! - Đúng ra là ‘Hội Đồng Điều Hành GHPGVNTNHN tại Hoa Kỳ’) sẽ có lư do “khâm tuân” mà tuyên đọc, nhưng tại sao phải gấp rút tuyên đọc vào buổi lễ kỷ niệm 30 năm đấu tranh của GH thay v́ chờ đến một Đại Hội Khoáng Đại? Chẳng lẽ v́ 30 năm đấu tranh của GH trùng hợp với 30 năm thắng lợi “giải phóng miền Nam” của nhà nước cộng sản, thích hợp để tuyên dương công trạng với cách mạng là loại trừ được đối tượng đáng ngờm của GH sau lưng nhị vị đại lăo ḥa thượng? Nếu không trùng hợp th́ sao không tổ chức kỷ niệm 40 năm đấu tranh cho b́nh đẳng tôn giáo và tự do nhân quyền mà chỉ kỷ niệm có 30 năm? Không lẽ GH chỉ có mặt và đấu tranh cho đất nước có 30 năm thôi sao? Vậy những năm trước năm 1975 th́ GH ở đâu, và đạo hữu cư sĩ này ở đâu?
Thực ra, sự đổi thay quá bán thành phần nhân sự Ban Chỉ Đạo VHĐ là dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng nội bộ, không hănh diện ǵ để tuyên cáo cùng đại chúng, v́ sự kiện này có thể đưa đến những nhận định bi quan tiêu cực trong nội bộ Phật giáo và tạo cơ hội cho sự phá hoại gièm pha từ các thế lực ngoại nhân. Trong nước không hiểu t́nh h́nh hải ngoại, có thể chấp thuận yêu cầu của Ban Tổ Chức và “phát ngôn nhân” chuyên báo cáo láo để công bố Giáo Chỉ; nhưng Văn Pḥng II VHĐ tại Hoa Kỳ th́ phải nắm vững t́nh h́nh sinh hoạt ở hải ngoại, phải dự kiến được những dư luận và phản ứng bất lợi cho GH có thể xảy ra để, với cương vị lănh đạo tại hải ngoại, hội ư thành viên các nước và các châu, cũng như các hội đồng thuộc GH Hoa Kỳ: quyết định thi hành giáo chỉ mà không nhất thiết phải công bố. Một sự kiện mà người hiểu việc tất phải dự tri tầm ảnh hưởng xấu cho GH như thế, lại được chính các vị lănh đạo GH tại hải ngoại răm rắp ‘tuân mệnh’ mà công bố cho quảng đại quần chúng như là một ‘thắng lợi’ của sự thanh lọc, dĩ nhiên sẽ dẫn đến thái độ và phản ứng “Sững sờ, Kinh ngạc và Thất vọng” (sững sờ - không phải ‘sửng sờ’ như Tâm Thư của đạo hữu v́ dốt chính tả mà viết sai, hoặc v́ vội vàng, hấp tấp chạy tội mà sai!). Phản ứng ấy không phải chỉ từ toàn thể thành viên GHTN tại Canada mà chính là phản ứng chung của đa số Tăng Ni và Phật tử khác, dẫn đến thư thỉnh cầu triệu tập Đại Hội Bất Thường của hơn 20 thành viên cao cấp của GHTN tại Hoa Kỳ, cũng như sự lên tiếng của nhiều Tăng Ni trẻ khác tại các nước, các châu qua thư trả lời T.T .Thích Viên Định, vân vân.
Đây cũng là kinh nghiệm sai lầm mà lănh đạo GHTN tại hải ngoại không thể không quan tâm. Không sáng suốt chận đứng những âm mưu khuynh loát của kẻ xấu th́ GH tiếp tục tiến nhanh trên đà rơi xuống vực thẳm. Từ sự kiện hôm nay, có thể nh́n lại hai nhiệm kỳ trước, đối với Giáo chỉ “lưu nhiệm” toàn bộ nhân sự của GHPGVNTNHN-HK, với vài bổ sung mà đa số thành viên không mong đợi. Tại sao lại có “giáo chỉ lưu nhiệm” từ Hội Đồng Lưỡng Viện trong nước gửi ra? Cả một GH to lớn của Hoa Kỳ nói riêng, hải ngoại nói chung, không lẽ trải qua hơn 12 năm vẫn chưa đủ trưởng thành, uy tín, sự tự tin, tự lập, tự trị, để giải quyết vấn đề nội bộ, đến nỗi mỗi khi cảm thấy chiếc ghế của ḿnh bị lung lay th́ liền tâu hót, báo cáo láo về trong nước để cầu viện giáo chỉ lưu nhiệm “nhằm bảo vệ GH”? Nhị vị lănh đạo Lưỡng Viện bị quản thúc, thiếu thông tin, chỉ đón nhận tin tức từ một vài thành viên có trách nhiệm và siêng năng liên lạc. Vậy ai là những người báo cáo láo, đề nghị, gợi ư, để Hội Đồng Lưỡng Viện ra giáo chỉ lưu nhiệm đến hai lần, rồi suy cử HT Thích Chánh Lạc lên ngôi vị Phó Viện trưởng VHĐ, rồi giáo chỉ “chấn chỉnh, bổ sung” gần nhất với sự thay đổi quá bán thành viên Ban Chỉ Đạo VHĐ? Không lẽ lănh đạo GHTN hải ngoại tiếp tục làm hài nhi suốt đời, thụ động chờ đợi những giáo chỉ từ trong nước để giải quyết những khó khăn khúc mắc nội bộ? Nhị vị Ḥa thượng trong nước sẽ c̣n chờ đợi sự trưởng thành của hài nhi này cho đến bao giờ? Vậy chứ sinh hoạt dân chủ và thường được rêu rao là vững mạnh của GH hải ngoại ở đâu mà không thể tự quyết, lúc nào cũng phải lấy quyết định từ trong nước? Thế th́ VPII VHĐ lập ra làm ǵ, không lẽ chỉ là để chờ đợi giáo chỉ? Đă 13 năm rồi mà cái ǵ cũng cầu viện sự che chở bảo bọc của Hội Đồng Lưỡng Viện th́ thử hỏi, một khi nhị vị trưởng lăo ra đi, GH trong nước và hải ngoại sẽ về đâu, chẳng lẽ đi theo nhị vị? Lănh đạo GH hải ngoại phải gánh chịu một phần lớn trách nhiệm trước lịch sử về sự suy vong của GHPGVNTN nếu không dũng cảm và sáng suốt nh́n nhận sự thực này. Sự thực rằng có một sự thao túng không thể tha thứ được của một vài cá nhân trong GH tại hải ngoại. Nếu không biết, là thiếu sáng suốt; nếu biết mà không dám nói, hoặc nói mà không tích cực hành động để giải quyết tệ trạng th́ thiếu dũng lực. Lănh đạo như thế, GH làm sao mà sống c̣n!
Có thể nói thẳng ra nơi đây rằng, chẳng qua v́ đạo hữu đă nhận tiền từ H.T. C.L. và T.T. V.L. quá nhiều rồi, nên khi họ cầu cứu, đạo hữu không thể không t́m cách báo cáo, đề nghị, đề bạt, nhằm bảo vệ và cất nhắc họ. Bảo vệ cho họ được ngồi lại vị trí cũ bằng giáo chỉ lưu nhiệm, v́ nếu không có giáo chỉ ấy, họ sẽ bị đa số thành viên khác loại trừ bằng lá phiếu. Cất nhắc họ lên những chức vị thuộc VHĐ trong nước, ở ngoài tầm ảnh hưởng của lá phiếu thành viên các Hội đồng tại Hoa Kỳ, để họ an hưởng suốt đời, tránh khỏi nỗi lo bị bất tín nhiệm trong kỳ bầu cử sắp tới của Đại Hội Khoáng Đại IV. Và cũng có thể nói thẳng ra nơi đây rằng, nhị vị Ḥa thượng trong nước không thể nắm vững được t́nh h́nh hải ngoại, ngoại trừ tin tức từ cái loa một chiều của đạo hữu thông qua điện thoại và các thông cáo báo chí; thế nên, hai lần giáo chỉ lưu nhiệm giữ lại nguyên vị các thành viên GH tại HK, suy cử H.T. C.L. (một thành viên mang tai tiếng nhơ nhớp, mất phẩm hạnh nhất của Tăng đoàn Việt Nam hải ngoại) lên ngôi vị Phó Viện trưởng VHĐ, và giáo chỉ bổ sung mới đây, đều là kết quả của một chuỗi báo cáo sai lạc, thông tin đầy tư kiến, vị kỷ, nặng phe phái. Kết quả như thế, là những việc bất thường, khó tin, khiến cho toàn thể thành viên GHTN tại Canada phải “sững sờ, kinh ngạc và thất vọng” là điều hiển nhiên, sao đạo hữu lại giả vờ ngây thơ đặt câu hỏi về phản ứng này! Rồi đạo hữu mượn tay T.T. Chơn Tâm viết:
2. Về việc” Sửng sờ, Kinh ngạc và Thất vọng” trước sự thay đổi thành phần nhân sự hai viện, Viện Tăng Thống và Viện Hoá Đạo qua Giáo Chỉ 02/GC/ Viện Tăng Thống, qua sự biểu tỏ [theo nhận định của Thư Thỉnh Nguyện] “về sự thao túng, lạm quyền của một cư sĩ đối với hầu hết các sự việc trọng đại sinh tử của Giáo Hội”. Qua sự “Sửng sờ, kinh ngạc và Thất vọng” trên đây, chỉ thấy Thư Thỉnh Nguyện nhận định về hiện tượng thay đổi nhân sự mà không đi thêm bước nữa để t́m hiểu nguyên nhân nào làm ra sự thay đổi nầy? Thiết nghĩ trong số những nguồn thông tin có kiểm chứng và đối chiếu như việc từ chức v́ lư do sức khoẻ; như mặc nhiên từ bỏ Giáo Hội bằng cách không đến dự họp nhiều lần; v.v… th́ quan trọng và không thể thiếu để góp phần làm sáng tỏ vấn đề là cần phải hội kiến, tiếp cận thông tin với chính người “xin nghỉ việc” ấy, đây chính là thông tin chân xác nhất để giải toả những ǵ thanh viên muốn biết mà chưa suốt biết.
Như đă tŕnh bày ở trước, “nguyên nhân nào làm ra sự thay đổi này” đă quá rơ ràng, chứ không phải toàn thể thành viên GHTN tại Canada chỉ nh́n thấy ở mặt “hiện tượng thay đổi nhân sự.” Ở trường hợp một người lạm dụng nắm hết thông tin, làm “phát ngôn nhân” cho VHĐ, đạo hữu muốn nói sao th́ nói, nhưng khi mọi người đă không c̣n tin nơi “cái loa” của đạo hữu nữa th́ “những nguồn thông tin có kiểm chứng và đối chiếu” do chính đạo hữu đưa ra không thể là bằng chứng đáng tin cậy. Nếu nhà nước cộng sản trưng dẫn những h́nh ảnh và nguồn thông tin từ báo chí của họ để chứng minh GHPGVNTN không bị đàn áp, đạo hữu có tin không? Cũng thế, đạo hữu chứng minh với những người khác quan điểm bằng thông tin của chính đạo hữu và phe nhóm th́ làm sao đủ tính thuyết phục? Phải đi sâu hơn từ “nguyên nhân nào làm ra” những “nguồn thông tin có kiểm chứng và đối chiếu” ấy.
GH Canada đă đặt vấn đề ấy một cách nghiêm túc: tại sao lại có sự từ chức của nhiều thành viên Ban Chỉ Đạo VHĐ? tại sao lại có sự thay thế nhân sự một cách cấp bách?
- Không thể chỉ trả lời đơn giản là v́ có đơn xin từ chức nên chấp thuận từ chức. Trong các tổ chức thế tục, từ tầm vóc quốc tế hay quốc gia, cho đến các công ty tư nhân lớn hoặc nhỏ, người từ chức công khai nêu rơ lư do từ chức của ḿnh, và lư do đó thường là chính xác, rơ ràng. Trong cơ cấu giáo hội, đặc biệt là giáo hội Phật giáo chúng ta, có những điểm tế nhị nằm ở ngoài nguyên tắc hành chánh, thông qua giới đức, phẩm hạnh và tôn ty hạ lạp. Đây cũng là điểm yếu trong sinh hoạt GH mà đạo hữu vốn chỉ mới tham gia thời gian gần đây (từ năm 1993) không thể “suốt biết”. Có nghĩa rằng, khi một vị giáo phẩm của GH nộp đơn từ chức, v́ tôn kính nhị vị lănh đạo GH, v́ không tiện nói thẳng nguyên nhân sâu xa dẫn đến sự từ chức của ḿnh (mà nguyên nhân ấy có khi trực tiếp liên quan đến sự lănh đạo của nhị vị hoặc vài tôn đức đồng viện khác), nên chỉ có thể viện lư do sức khỏe hoặc bận rộn Phật sự địa phương để nhị vị tôn túc yên ḷng.
- Không thể trả lời đơn giản rằng v́ “mặc nhiên từ bỏ Giáo Hội bằng cách không đến dự họp nhiều lần” nên GH cần phải thay thế người khác. Ở đây, v́ câu trả lời chưa thỏa đáng, kéo theo câu hỏi kế tiếp, đi sâu hơn vào nguyên nhân: tại sao lại có sự kiện một số thành viên cao cấp của Ban Chỉ Đạo VHĐ hoặc Viện Tăng Thống không đến dự họp nhiều lần? Nếu được nhị vị trưởng lăo hỏi đến, chư tôn đức này cũng sẽ viện lư do sức khỏe và bận Phật sự (như trường hợp đơn xin từ chức) mà thôi. Vậy nguyên nhân chính yếu là từ đâu?
Thế nên, cách đạo hữu nói “cần phải hội kiến, tiếp cận thông tin với chính người ‘xin nghỉ việc’ ấy...” chỉ là lối ngụy biện hoăn binh, một đề nghị (đúng hơn là thách thức) không thực ḷng. Dĩ nhiên không phải chỉ thành viên GH Canada mà c̣n nhiều thành viên khác của Hoa Kỳ và các châu, đều đă “tiếp cận thông tin” với chư tôn đức “xin nghỉ việc” rồi, và cũng được trả lời đại để “v́ lư do sức khỏe, v́ bận Phật sự...” Họ trả lời như thế, nhưng thực tế không phải như thế. Đó là điểm tế nhị trong truyền thống sinh hoạt thiền môn, áp dụng vào sinh hoạt GH. Người trí, không thể không biết, và không thể y cứ vào “nguồn thông tin có kiểm chứng và đối chiếu” để nhận định sự kiện.
Không trả lời được câu hỏi của GH Canada, đạo hữu chỉ biết dùng cách phủ nhận, không giấu được sự đố kỵ nhỏ nhen của một tiểu nhân đối với bậc tài trí lỗi lạc của GH qua đoạn kế tiếp:
3. Thỉnh nguyện thư đặt câu hỏi: “tại sao lại có sự từ chức đồng loạt như thế? và tại sao sự từ chức của những vị nầy có vẻ như đă được “chấp thuận” một cách dễ dàng, nhanh chóng, là “để đáp ứng một nhu cầu cấp thiết khủng hoảng nào của Giáo Hội”? hay những nghi vấn nêu ra kế tiếp, th́ xin thưa rằng: Nói về Nhân sự trung kiên trong Giáo Hội th́ đó là những người, mà trước sau vẫn giữ ḷng son với Giáo Hội, những người mà đă từng “đồng lao cộng khổ”; “vinh nhục cam chia” với Giáo Hội qua những thăng trầm lịch sử. Cho nên không thể lấy thước đo “trí thức” hay “thần tượng tuổi trẻ” hay với “danh vang trong và ngoài nước” để lấy đó mà vinh danh vai tṛ “giữ ǵn vận mệnh của Giáo Hội” được.
Chỉ phủ nhận thôi bằng một lối lư luận cùn (cũng có nghĩa là không lư luận ǵ cả), chứ không chứng minh được thế nào là trung kiên và không trung kiên. Thế đạo hữu có thể nào bảo đảm được những nhân sự mới do đạo hữu và phe nhóm đề bạt cất nhắc sẽ “trước sau vẫn giữ ḷng son với Giáo Hội” hay không? Và những người mới chưa từng (xin nhấn mạnh: chưa từng) “đồng lao cộng khổ, vinh nhục cam chia với Giáo Hội qua những thăng trầm lịch sử” (chữ bôi đậm là của Tâm Thư) có thể nào đáng tin cậy hơn những người “đă từng”? Mới tham gia Giáo Hội khi Giáo Hội vừa gượng dậy sau cơn bệnh thập tử nhất sinh th́ có ǵ bảo đảm được là sẽ “trước sau vẫn giữ ḷng son với Giáo Hội”? Nếu một người như T.T. Tuệ Sỹ, được nhị vị trưởng lăo lănh đạo GH tin cậy giao phó trọng nhiệm trước đây, được đạo hữu hết ḷng ca tụng là “vĩ đại” và “kim cương bất hoại” (qua cuộc điện đàm viễn liên giữa đạo hữu và T.T., đăng trên Quê Mẹ, tháng 9 & 10 - 1998, số 147, trang 18), được Tăng Ni và Phật tử khắp nơi quư kính mà bị xem là người mà GH chọn lầm, th́ liệu GH có chọn lầm thêm lần nữa đối với những vị mới mẻ “chưa từng” tham gia GH hay không? Đạo hữu “lấy thước đo” nào để xác định người này trung kiên, người kia không trung kiên? Lấy thước đo tương lai hay thước đo quá khứ? Quá khứ của những vị mới tham gia GH th́ hoàn toàn không có; tương lai của họ th́ chưa xảy ra, lấy ǵ mà đo? Hay là thước đo tư kiến, ai thuận với ḿnh th́ trung kiên, ai nghịch ư ḿnh th́ không trung kiên?
Đạo hữu quên rằng, T.T. Tuệ Sỹ chính v́ đă từng “đồng lao cộng khổ” với GH bằng cả thân mệnh của ḿnh qua sự đấu tranh cho dân tộc, qua bản án tử h́nh và những năm tù dài, chia xẻ với nhị vị ḥa thượng lănh đạo ngay cả khi c̣n ở trong tù bằng sự ủng hộ lập trường và nêu cao chính nghĩa của GH (qua thư gửi Đức Tăng Thống - lúc đó ngài c̣n là Xử Lư Thường Vụ VTT), rồi tiếp tục dấn ḿnh làm việc cho GH ngay khi vừa mới ra tù, mà trở thành “thần tượng tuổi trẻ” và “danh vang trong và ngoài nước” (nhóm từ của đạo hữu v́ ḷng đố kỵ tầm thường đă cố ư dùng cho nhẹ đi, chứ nguyên văn của Thỉnh Nguyện Thư từ GH Canada viết như vầy: “[T.T. Tuệ Sỹ]... là bậc hiền trí, từng sát cánh với nhị vị Ḥa Thượng lănh đạo Lưỡng Viện để lèo lái con thuyền Giáo Hội, là một trong vài biểu tượng nổi bật nhất của Phật giáo Việt Nam đương đại, là thần tượng của thành phần trí thức và tuổi trẻ Việt Nam, Phật giáo hay không Phật giáo, cả trong nước lẫn hải ngoại.”).
Đạo hữu cũng đừng quên rằng, không phải chỉ có GH Canada tôn quư T.T. Tuệ Sỹ mà hầu như mọi người, mọi giới, trong và ngoài nước, trong đó có chính đạo hữu, qua Lời Ṭa Soạn của báo Quê Mẹ, (tháng 9 & 10 – 1998, số 147, trang 16) đă tôn vinh T.T. Tuệ Sỹ như là một biểu tượng tuyệt vời cao cả của dân tộc và đạo pháp khi T.T. mới vừa ra tù. Đây, hăy đọc lại lời của Ṭa Soạn Quê Mẹ, xin bôi đậm, qua bài viết lấy chính lời phát biểu của T.T. Tuệ Sỹ làm tựa đề (Tôi đă tuyệt thực 10 ngày để tự khẳng định ḿnh: không ai có quyền xét xử tôi, th́ không ai có quyền ân xá): “Thượng tọa Thích Tuệ Sỹ, triết gia, học giả, giáo sư đại học, một luận sư Trung quán... Tác giả của nhiều bộ sách ấn hành trước năm 75 tại Sàig̣n gây chấn kích trong ḷng người đọc, như “Trung Quán Luận”, “Tô Đông Pha, một phương trời viễn mộng”, ... Những tù nhân chính trị từng sống chung với Thượng Tọa qua các trại giam đều đồng thanh tôn vinh con người đạo hạnh, gương mẫu, khí phách, đóng vai đại sư an ủy và nâng đỡ tinh thần họ... Nhân cách Đạo sư ấy, tinh thần vô úy ấy, uy dũng nói lên sự thật ấy, bất chấp hiểm nguy cho thân mạng, thể hiện trước phiên ṭa năm 1988, và nay sau 14 năm khổ sai, ngay ngày đầu vừa bước ra khỏi ngục tù, lại một lần nữa thể hiện qua cuộc điện đàm đầu tiên phát biểu ra nước ngoài hôm 4.9.98, mà chúng tôi xin đăng tải sau đây làm quà Bạn đọc... Không phải một món quà thông tin, như hàng chục ngh́n bản tin chộn rộn mỗi ngày trên màn ảnh vi tính của internet, của E.mail đâu. Đây là Tiếng Nói siêu việt mọi nguồn thời sự thế gian, mọi tranh chấp chính kiến, mọi rấp ranh âm mưu. Tiếng Nói ấy ḥa nhập với Tiếng Nói muôn thuở của Quê hương ta và Ṇi giống Con người, mỗi khi đối diện với Dối trá, Tàn bạo, Phi nhân, Vô minh. Tiếng Nói của sự Chân Thật. Tiếng Nói Người dơng dạc, thanh cao trước muôn tiếng thú hú gào tru tréo.”
Ca tụng T.T. Tuệ Sỹ hết mức như vậy, nhưng chỉ mới 7 năm sau, đă dùng những lời lẽ hạ lưu, vu khống, châm biếm, gièm pha, nào là “Tế Bào bệnh hoạn”, “tiếm vị”, “chưa tiện chào hàng”... vân vân. Vậy th́ những “phát ngôn” của đạo hữu có c̣n khả tín hay không? Nếu nhất nhất tin theo đạo hữu tất phải nghi ngờ và đề pḥng tất cả những ai mà đạo hữu đă từng hoặc đang ca tụng; ngược lại, cần phải thẩm xét về thực chất của đạo hữu cùng những phát ngôn mà đạo hữu sử dụng, trong bất kỳ phương tiện truyền thông nào.
Chưa hết, đến đoạn dài kế tiếp, chúng tôi đọc mà cảm nghe như là chính đạo hữu nói về âm mưu của đạo hữu và phe nhóm của đạo hữu vậy. Đoạn này, có thể nói là “suy bụng ta ra bụng người”:
C̣n như Thỉnh nguyện thư nói rằng: “nếu v́ xin từ chức mà bị loại khỏi danh sách Ban chỉ đạo”. Điều nầy sao không nh́n nhiều mặt khác nữa để trang bị cho ḿnh cái nh́n trọn vẹn về Chân Dung Toàn Cảnh của pháp nạn Giáo Hội bị vào tṛng ngày nay? Sao không thấy rằng, trước vận hạn nguy biến của Giáo Hội, kẻ thất phu c̣n có trách nhiệm (thất phu hữu trách); người Phật tử có tấm ḷng với Giáo Hội c̣n phải “gác việc nhà mà lo việc nước”. Huống chi, cái gọi là “sự từ chức đồng loạt”, cùng lúc, cùng thời điểm như thế chỉ nhằm tạo ra trong ḷng tín đồ nghi vấn bất chính, là “nhóm người ra đi” đang tạo áp lực nặng nề lên đường hướng lănh đạo của nhị vị Hoà Thượng, những người lănh đạo tối cao của Hai Viện. Cần nhớ thêm rằng, mấy mươi năm trước đây, khi đạo pháp và dân tộc lâm nguy chẳng thấy ai khác ngoài nhị vị Ḥa thượng bất khuất đứng lên bảo vệ Giáo hội, ngoại trừ chư vị bị thảm sát như Cố Ḥa thượng Thích Thiện Minh. Nay, nhờ nhị vị Ḥa thượng kiên cường tranh đấu mà con thuyền Giáo hội bắt đầu thuận buồm xuôi gió, th́ những “bất đồng này khác” lăm le xuất hiện để làm ǵ ? Để cứu Giáo hội hay làm lợi cho “ai” khác ? Tại sao không thấy “bất đồng” với chủ trương tiêu diệt Phật giáo của Cộng sản mấy mươi năm trước đây ? C̣n cái việc biểu hiện “đồng loạt từ chức” trong cùng một thời điểm như thế th́ ở đây vấn đề cần đặt ra là giữa các thành viên nầy có hội ư trước với nhau không và giữa họ có “tâm đầu-ư hợp” nào chăng? Hỏi tức là đă tự trả lời rồi. Mục tiêu của họ chỉ nhắm chuyện cá nhân, danh lợi riêng tư nếu không nói là cố ư làm cho Giáo hội dân lập chệch hướng lịch sử. V́ vậy mới mong áp lực lên Nhị vị Tôn Đức Hoà Thượng, những người đang cầm tay lái con thuyền Hai Viện; những người đang định hướng sống c̣n cho vận mệnh Giáo Hội. Suy cho cùng th́ khối áp lực nầy muốn tiếm vị ǵ đây? Cái đáng nói và cần làm rơ là đằng sau hậu trường của vụ việc “Đồng Loạt Từ Chức” nầy là do ai chủ đạo, quân sư của vấn đề nầy là ai? Và sự biểu tỏ áp lực nầy là nhằm thực hiện cho “Giấc Mơ Lănh Tụ” nào đây? và thực hiện cho ai đây?
Hăy đi vào chi tiết những điểm cần nói:
- Sao không thấy rằng, trước vận hạn nguy biến của Giáo Hội, kẻ thất phu c̣n có trách nhiệm (thất phu hữu trách): những kẻ ‘thất phu’ như đạo hữu, như H.T. Chánh Lạc., T.T. Viên Định., T.T. Viên Lư, T.T. Chơn Tâm, vân vân, đă và đang làm ǵ cho Giáo Hội từ năm 1975 đến nay? Quư vị chính thức tham gia Giáo Hội từ năm nào? Có phải là từ thời điểm năm 1992 khi GHPGVNTN Hải Ngoại tại HK cùng các nước, các châu thành lập, từ Đại Hội Bất Thường tại tu viện Nguyên Thiều năm 2003, và từ cuộc họp tại Chùa Giác Hoa nhân giỗ Tổ Nguyên Thiều vào cuối năm 2005 hay không? Thế những năm trước đó, quư vị ở đâu, làm việc cho ai mà để cho nhị vị ḥa thượng đơn thân đấu tranh cho sự sống c̣n của GH? Phải chăng làm việc cho các tổ chức chính trị thế tục ngoài GH, đi du học để tránh tiếng mất phẩm hạnh trong nước, đi vượt biên, tu học và du học theo chương tŕnh giáo dục của GHPGVN... là cách biểu tỏ trách nhiệm tích cực đối với Giáo Hội lúc lâm nguy? Quư vị có đủ tư cách để đặt câu hỏi này với chư tôn đức vừa từ chức và bị loại ra khỏi danh sách Hội Đồng Lưỡng Viện hay không?
- Vừa nói ở trước là “vận hạn nguy biến của Giáo Hội” th́ tiếp đó lại nói “con thuyền Giáo Hội bắt đầu thuận buồm xuôi gió th́ những ‘bất đồng này khác’ lăm le xuất hiện để làm ǵ?”: Qua câu hỏi này của đạo hữu, tự khắc phải hiểu rằng những người đồng loạt từ chức cố gắng cảnh báo về nguy cơ thao túng của một thiểu số hủ hóa trong GH. Nếu có âm mưu “tiếm vị” như đạo hữu vu khống th́ những kẻ tham quyền cố vị sẽ cố bám lấy chức vụ của ḿnh để tiếp tục áp lực GH chứ sao lại từ chức để rồi không có cơ hội củng cố quyền lực? Họ tham gia GH khi GH trong “vận hạn nguy biến” và sẵn sàng từ bỏ chức vụ của ḿnh khi “con thuyền Giáo Hội bắt đầu thuận buồm xuôi gió” là để bảo vệ GH, trong khi những kẻ khác, chỉ làm “thất phu hữu trách” khi GH bắt đầu trong t́nh thế thuận lợi hơn trước mà thôi. Vậy có thể đặt câu hỏi ngược lại với đạo hữu và phe nhóm của đạo hữu rằng: “những bất đồng này khác lăm le xuất hiện để làm ǵ?” và “hỏi tức là đă tự trả lời rồi.”
- Đạo hữu và thiểu số phe nhóm của đạo hữu đă tự trả lời rồi th́ hệ luận nối theo, bằng chính những lời của đạo hữu (qua Tâm Thư của T.T. Chơn Tâm) sẽ là những ǵ chính xác nhất để mô tả âm mưu và ư đồ của đạo hữu, chứ đừng có mong vấy tội cho kẻ khác. Hăy thay chữ “họ” bằng “đạo hữu và phe nhóm” sẽ thấy rơ hiện t́nh của GH, qua cái nh́n của đa số Tăng Ni, quần chúng Phật tử khắp nơi như sau: “Mục tiêu của họ chỉ nhắm chuyện cá nhân, quyền lợi riêng tư, nếu không nói là cố ư làm cho Giáo hội dân lập chệch hướng lịch sử. V́ vậy mới mong áp lực lên Nhị vị Tôn Đức Hoà Thượng, những người đang cầm tay lái con thuyền Hai Viện; những người đang định hướng sống c̣n cho vận mệnh Giáo Hội. Suy cho cùng th́ khối áp lực nầy muốn tiếm vị ǵ đây? Cái đáng nói và cần làm rơ là đằng sau hậu trường của vụ việc “Đồng Loạt Từ Chức” nầy là do ai chủ đạo, quân sư của vấn đề nầy là ai? Và sự biểu tỏ áp lực nầy là nhằm thực hiện cho “Giấc Mơ Lănh Tụ” nào đây? và thực hiện cho ai đây?”
- Sự “đồng loạt từ chức” của chư tôn đức thành viên HĐLV không do ai chủ đạo, quân sư, mà do chính sự khuynh loát lạm quyền của một thiểu số khác, đẩy GH vào “vận hạn nguy biến”, khiến không thể làm ǵ khác hơn ngoài sự từ chức để cảnh giác, đạo đạt nguyện vọng của ḿnh bằng sự cởi bỏ chức tước, địa vị. Lịch sử xưa nay cho thấy những bậc trung thần danh sĩ có thể từ chức, cáo quan về vườn khi không thay đổi được thời thế và không can ngăn được lũ nịnh thần đang tác oai tác quái trong triều đ́nh; chứ chưa hề thấy những người tham quyền cố vị, v́ danh v́ lợi, lại đi từ chức! Chính ở điểm này mà GH Canada thỉnh nguyện H.T. Viện trưởng, lănh đạo GH, “cần nghiệm xét nguyên do (của sự từ chức và không hội họp) hơn là ruồng bỏ họ.”
Những đoạn kế tiếp của việc thứ 3, đạo hữu chỉ bổ túc cho luận điệu vấy tội cho kẻ khác ḥng che đậy dă tâm của ḿnh. Ư tưởng và văn từ ở tŕnh độ hạ đẳng, giống như lối viết trong những bài chưởi rủa cá nhân trên những báo lá cải chất đống ngoài chợ, hoặc những lá thư nặc danh xuất phát từ trung tâm Colorado chuyên môn bêu xấu đời tư của thiên hạ trong khi chính tác giả đương sự là một con bệnh ghê tởm, đặt vào đời cũng không có chỗ, để trong đạo cũng chẳng ra làm sao. Đọc đến là thấy vừa khinh tởm, vừa thương hại cho người mang danh trí thức, văn hóa, có giáo dục; không có ǵ đáng để bàn rộng.
Xin đi vào việc thứ 4, mà đạo hữu cho rằng “qua Tâm Thư của T.T. Thích Bổn Đạt... biểu tỏ sự bất phục về quyền hạn của Đạo Hữu... có trụ sở tại Paris.” Xin thưa, mục tiêu của Thỉnh Nguyện Thư GHTN Canada là đạo đạt sự ưu tư của thành viên GH Canada đến H.T. Viện trưởng, nhân đó nêu ra những dấu hiệu và phần tử tiêu cực phá hoại GH, chứ không chủ yếu là bàn đến đạo hữu. Mục tiêu không phải là để biểu tỏ sự bất phục về quyền hạn của đạo hữu v́ đạo hữu đâu phải là đối tượng để thành viên GH Canada nói đến mà bảo là “biểu tỏ sự bất phục”. Vả chăng, đạo hữu viết câu này có vẻ như là lâu nay đạo hữu mong đợi mọi người, mọi thành viên trong GH phải “phục” về quyền hạn của đạo hữu, cho nên, nay có dấu hiệu “bất phục” th́ đạo hữu bị dị ứng, phản đối ngay. Tiếp đó là những đoạn ca tụng đạo hữu hết sức, khiến chúng tôi đâm ra hoang mang, nghi hoặc, không biết là những đoạn như thế do chính đạo hữu viết, hay là do hai vị T.T. kia. Nếu chính đạo hữu tự viết để tự ca tụng th́ sự hợm ḿnh có thể sánh ngang với Trần Dân Tiên viết về Hồ chủ tịch; c̣n nếu là do nhị vị T.T. được đạo hữu cất nhắc đề bạt vào GH th́ quả là vi trùng mạt pháp đă ăn vào tủy năo của những sứ giả Như Lai nầy rồi! Hăy đọc lại đoạn này của đạo hữu (hay của quư vị): “... Viện Hóa Đạo qua PTTPGQT, đạo hữu Vơ Văn Ái đă làm được nhiều thành công lớn lao cho tiến tŕnh giải trừ pháp nạn và quốc nạn. Cho nên trong cách nh́n của Hội Đồng Lưỡng Viện hôm nay, rằng trước cũng như cùng thời với ông Vơ Văn Ái chưa thấy một sự thành công nào sánh được như thế.” Cách nh́n của Hội Đồng Lưỡng Viện không biết đă có “giáo lệnh” hay sự ủy quyền nào chăng mà có phát ngôn thậm xưng tán thán kiểu này! Hẳn là “cái loa” này bị mát (mad) giây thế nào mới có thể tự nó phát ra tiếng nói của nó mà không cần người khác nói vào. Nói từ trước đến nay “chưa thấy một sự thành công nào sánh được”, có nghĩa là đặt công trạng của đạo hữu lên vị trí cao hơn công đức của giác linh liệt vị tôn đức Tăng Ni, chư Thánh Tử Đạo, và máu xương của nhiều thế hệ con Phật đă trải xuống cho sự h́nh thành, tồn vong và hưng thịnh của Giáo Hội. Phát ngôn như thế, chẳng phải là “bất kính, phạm thượng” không những đối với nhị vị đại lăo Ḥa thượng mà c̣n bất kính đối với liệt vị tôn đức Tăng Ni, Thánh Tử Đạo, quá khứ và hiện tiền hay sao? Hội Đồng Lưỡng Viện chẳng làm sao có được ư niệm so sánh này, đừng nói là phát ngôn rơ ràng để đạo hữu (hoặc nhị vị T.T. kia) nắm được mà đưa ra “cái nh́n.”
Kế tiếp, bằng giọng hằn học, mất tự chủ, quên luôn vị trí của ḿnh là đang đóng vai người viết Tâm Thư hay chỉ là người mớm ư đưa lời, đạo hữu nói: “Thượng Tọa Thích Bổn Đạt là người mà tuổi đời chưa đủ để trở nên nhân chứng lịch sử qua những biến cố pháp nạn của Giáo hội tại miền Nam sau những năm-tháng 1975; Lại là người xa quê từ khá sớm sau những năm tháng 1975, ngày nay lại đang sống cách xa biến cố pháp nạn trong nước đến nữa ṿng trái đất. Cho nên việc Thượng Toạ đưa ra một vài nhận định c̣n trong giới hạn về Phật Giáo quê nhà như những viện dẫn nêu trên là điều không thể tránh khỏi.” Ở đây, phải khẳng định rằng T.T. Chơn Tâm không biết ǵ về T.T. Thích Bổn Đạt nên không thể trịch thượng cho rằng “tuổi đời chưa đủ”; c̣n nếu biết th́ phải biết rằng T.T. Thích Bổn Đạt là đương kim Chủ tịch HĐĐH GHTN Hải Ngoại tại Canada, không thể nào “tuổi đời chưa đủ”. Chắc chắn phải là lời của đạo hữu với tuổi “thất thập cổ lai hy” mới mạnh dạn viết về “tuổi đời” như vậy. Nhưng dù là do đạo hữu hay do nhị vị T.T. kia, cũng đều là lời mách khóe, vô lễ, thiếu lịch sự khi đem tuổi đời cá nhân của một Tăng sĩ ra để bàn về kinh nghiệm và sự hiểu biết. Phải chăng tuổi đời có đủ th́ mới hiểu việc? Phải chăng sống cách xa “biến cố pháp nạn trong nước nữa ṿng trái đất” th́ sẽ có “nhận định c̣n trong giới hạn”? (dùng sai cụm từ “biến cố Pháp nạn” – biến cố là một sự kiện lịch sử đă qua, không phải là không gian, nơi chốn, làm sao mà “cách xa” được; lại viết sai chữ “nữa”! Làm văn hóa, giáo dục, thông tin, hành chánh, mà dùng chữ sai, viết chính tả sai như vầy th́ quả là GH đang đà xuống dốc!). Thế đạo hữu và chư tôn đức hải ngoại cách xa GH trong nước nửa ṿng trái đất, và thời gian xa nước dài hơn T.T. Bổn Đạt th́ sao, có thể có nhận định đúng đắn về Phật Giáo quê nhà không? Đạo hữu rời Việt Nam trước năm 1975 và đă từng tham gia phong trào phản chiến chống chiến tranh Việt Nam vào thập niên 1960s th́ thế nào? H.T. C.L. rời nước v́ lư do t́nh cảm cá nhân để đi Đài Loan du học tránh tiếng từ năm 1964 th́ thế nào? T.T. Viên Lư vượt biên từ năm 1980 th́ sao? Những vị này đều rời nước trước T.T. Bổn Đạt khá lâu, không lẽ v́ theo “phe ta” nên được ngoại lệ về trí tuệ, có thể am tường t́nh h́nh Phật giáo quê nhà hơn là T.T. Bổn Đạt?
Kế tiếp, đạo hữu viết: “Thượng tọa Thích Bổn Đạt tỏ ra bất kính với Đức Tăng thống và Thầy Viện trưởng khi dám đặt bút viết: “Nhưng thực tế càng lúc càng chứng minh rơ ràng rằng, cũng chính vị cư sĩ nầy, nghiễm nhiên trở thành người lănh đạo Giáo Hội trong và ngoài nước (sic)”. “Thực tế càng lúc càng chứng minh...”. Thực tế đó là thực tế nào ? Sao Thượng tọa không chứng minh bằng chứng cứ cụ thể để chúng tôi trong nước tin theo ? Thượng tọa xúc phạm danh dự và đức hạnh của nhị vị lănh đạo, làm như lănh đạo của Giáo hội không có trí tuệ để lănh đạo Giáo hội sao ? Nếu một “cư sĩ nghiễm nhiên trở thành người lănh đạo Giáo Hội trong và ngoài nước” th́ Cộng sản có đến mấy triệu công an, tiền bạc, quyền bính sao không “lănh đạo” được nhị vị Ḥa thượng ?
Thưa đạo hữu, Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada, do T.T. Thích Bổn Đạt đại diện ấn kư, tŕnh bày tâm tư nguyện vọng, ưu tư từ bên trong và ngay cả những dư luận, dị nghị, đàm tiếu, gièm pha... từ bên ngoài. Thực tế rằng có âm mưu của một thiểu số biến chất trong GH, vừa thao túng lạm quyền vừa ngậm máu phun người, kết tội cho những người không đồng quan điểm, kết bè kết cánh, tạo thế lực nắm hết guồng máy điều hành GH. Tŕnh bày thực tế này lên nhị vị Ḥa thượng, chẳng có ǵ gọi là bất kính. Chính v́ kính mà tŕnh bày sự thật để bảo vệ GH, bảo vệ nhị vị ra khỏi tầm thao túng lũng đoạn của kẻ xấu mà nhị vị không ngờ tới. Nhị vị Ḥa thượng đă không ngờ có những người đi lệch hướng, có tham vọng và dă tâm, ngay trong nội bộ GH. Không ngờ tới v́ bản chất trung hậu, thương người, tin tưởng người cộng sự của ḿnh, chứ không phải v́ thiếu trí tuệ.
Thực tế đó có thể chứng minh được chăng? Bằng cách nào? Bằng văn kiện, chứng từ (qua giáo chỉ, huấn từ, thông tư, thông bạch)? Đạo hữu thách thức T.T. Bổn Đạt chứng minh thực tế đó với bằng chứng cụ thể là v́ đạo hữu và T.T. Viên Lư là những người độc quyền khai thác và trước tiên tiếp nhận những văn kiện từ trong nước; và những văn kiện này, dĩ nhiên là chứng từ có thể nh́n thấy bằng mắt. Nhưng tác động dẫn đến những văn kiện đó th́ làm sao chứng minh cụ thể? Chỉ có thể nh́n dữ kiện, sự kiện mà hiểu. Đến nước này mà cứ đem văn kiện hành chánh ra mà nói th́ bài học của nhà nước cộng sản làm sao mà thuộc để mà hiểu họ! Phát ngôn nhân của chính phủ CHXHCNVN có thể dựa vào hiến pháp và những luật h́nh sự của nhà nước cộng sản để chứng minh rằng nhà nước có tự do tôn giáo, tôn trọng nhân quyền, rằng không hề có sự quản thúc hay tù đày những vị lănh đạo GHPGVNTN, rằng không hề có tù nhân chính trị trong đất nước VN, chỉ có tù nhân h́nh sự mà thôi. Thế nhưng thực tế lại ngược hẳn. Thực tế đó không thể chứng minh bằng văn kiện hành chánh, mà bằng một chuỗi những dữ kiện nhân-quả nối tiếp nhau, đưa đến nhận định chính xác về hiện t́nh GH chúng ta. Những sự kiện lúc nào cũng thuận lợi theo ư đồ của đạo hữu và phe nhóm của đạo hữu là chứng minh rơ rệt cho thực tế ấy.
Câu cuối cùng của đoạn ấy thực là ấu trĩ và trơ trẽn tương tợ những câu bào chữa của phát ngôn nhân chính phủ Việt Nam khi bị tố giác có đàn áp: “Nếu một cư sĩ ‘nghiễm nhiên trở thành người lănh đạo Giáo Hội trong và ngoài nước’ th́ cộng sản có đến mấy triệu công an, tiền bạc, quyền bính, sao không ‘lănh đạo’ được nhị vị Ḥa thượng?” Thưa đạo hữu, đạo hữu thực tâm đặt câu hỏi nầy để chứng minh đạo hữu không thể can thiệp vào việc “lănh đạo” GH hay là ngấm ngầm thổi phồng tầm quan trọng của cá nhân ḿnh khi đem so sánh với “mấy triệu công an, tiền bạc, quyền bính”? Chính đạo hữu và mọi người đều biết rằng, thế lực nhà nước, dù xảo quyệt cách mấy, cũng không dám công khai kéo mấy trăm chứ đừng nói là mấy triệu công an, đến vây Tu viện Nguyên Thiều và Thanh Minh Thiền viện để kiểm soát, lănh đạo GH, v́ sự lộ liễu này sẽ bị quần chúng và thế giới nh́n ra và lên tiếng bảo vệ. Nhưng một vài nhân sự ṇng cốt của GH có thể lợi dụng sự tin cẩn của nhị vị Ḥa thượng, đưa những tin tức sai lạc mà quư ngài không thể nắm bắt và kiểm chứng được, gợi ư, đề nghị, đề bạt, cố vấn, khiến quư ngài có thể lắng nghe và quyết định một số Phật-sự quan trọng của GH, ngay cả sự việc sắp xếp và thay đổi nhân sự. Sự lạm dụng ranh ma xảo quyệt từ bên trong, quần chúng và thế giới làm sao biết được mà phản ứng! Lộ liễu kiểm soát và lănh đạo th́ không qua mặt được quư ngài, nhưng hầu cận và tạo niềm tin, tâu hót liên tục bên tai th́ làm sao quư ngài ngờ tới được!
Kế tiếp, điều mà Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada tŕnh bày về đạo hữu, chỉ thấy đạo hữu nói phủ đầu rằng T.T. Bổn Đạt chỉ tin theo “người ngoài”, chỉ biết nghe “người ngoài dị nghị” và nghe theo báo chí cộng sản trong nước và những tờ báo nối dài của cộng sản tại hải ngoại. Chúng tôi nghĩ là tri thức của đạo hữu không đủ tinh tế để hiểu nổi thâm ư của GH Canada. Sở dĩ Thỉnh Nguyện Thư chỉ nhẹ nhàng đưa ra vấn đề đạo hữu bị “... (các sách báo trong nước và hải ngoại, của Phật giáo và không phải Phật giáo, cộng sản hay không cộng sản từng tố cáo, mà các thành viên Giáo Hội hải ngoại cố gắng không tin hoặc cố gắng bào chữa để bảo vệ thanh danh Giáo Hội). Các văn kiện của Viện Tăng Thống và Viện Hóa Đạo bị người ngoài dị nghị, cho rằng đều bị giả mạo bởi Cư sĩ Vơ Văn Ái” là v́ chưa muốn khẳng định với Ḥa thượng Viện trưởng sự thực đau ḷng của tâm thức Tăng Ni và Phật tử hải ngoại mà thôi. Nếu có thể trực tiếp đảnh lễ hầu chuyện với Ḥa thượng Viện trưởng, thành viên GH Canada sẽ thưa rằng: có một sự thao túng, lừa đảo, phạm thượng tinh vi đối với sự lănh đạo của nhị vị Đại lăo Ḥa thượng; và không phải là “giả mạo” văn kiện hay chữ kư mà chính là mượn ấn tích và uy danh của nhị vị để lănh đạo GH.
Không có cơ hội trực tiếp hầu chuyện, Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada đă tŕnh bày với sự dè dặt và gợi ư tế nhị trên văn bản, là để mong đợi một sự giải minh và nhận định tối hậu của Ḥa thượng Viện trưởng thay v́ chính họ nói thẳng ra vấn đề. Lấy sách báo và dị nghị bên ngoài để cảnh giác với Ḥa thượng Viện trưởng xét lại nhân sự mà H.T. tin cậy; nếu H.T. không tin, không nh́n lại, một mực phủ bác mọi ư kiến của các thành viên khác để chỉ nghe theo một ḿnh đạo hữu, th́ câu trả lời sẽ không phải là “sách báo” và “người ngoài dị nghị” nữa, mà chính là nhận định, là kết luận cuối cùng của toàn thể thành viên GH Canada nói riêng, thành viên của nhiều quốc gia, nhiều châu lục nói chung. Đáng tiếc là điểm tế nhị này, hẳn là Ḥa thượng Viện trưởng đă cảm nhận được, nhưng không tiện nói, hoặc chưa có phương tiện thích hợp để giải minh và khuyến lệ đối với thành viên GH Canada; chỉ thấy đạo hữu (và nhị vị T.T. kia) sừng sộ, nói hớt, nhảy vào giải thích và bào chữa lung tung.
Chưa đủ, đạo hữu c̣n tự tô phồng công trạng và sự quan trọng của ḿnh bằng đoạn sau đây. Giống như đoạn tự ca tụng đă nói ở trước, đạo hữu (hoặc nhị vị T.T. kia) đă cho người đọc một h́nh ảnh lố bịch buồn cười của một vở kịch rẻ tiền, không khác chi mấy với cách đảng viên cộng sản nịnh bợ, tâng bốc, ca tụng cấp trên. Hoặc là đạo hữu đă quá trơ trẽn tự ca tụng ḿnh, hoặc là nhị vị T.T. đồng tác giả đă không c̣n giữ được chút tàm quư nào để hết lời khen ngợi và dua nịnh ân nhân bảo hộ con đường danh vọng của ḿnh:
“Nếu muốn phủ nhận vai tṛ Giám Đốc PTTPGQT của Đạo hữu Vơ Văn Ái th́ đây xin thưa rằng: muốn đổi “cái loa”: Người phát ngôn của Viện Hoá Đạo th́ xin ai đó giới thiệu cho “Cái Loa Tốt Hơn”, được vậy th́ mới có sức thuyết phục mọi người. Thế nhưng qua sự Nh́n Người của Viện Tăng thống và Viện Hóa Đạo trong nước th́ cho đến giờ nầy, chưa thấy có ai hơn Đạo Hữu Vơ văn Ái được cả.”
Vai tṛ Giám đốc của đạo hữu, chẳng ai phủ nhận làm ǵ, cũng chẳng ai tranh giành ǵ đâu mà hoảng sợ. Nếu đạo hữu cứ làm cái loa thật tốt như thời gian trước khi được suy cử làm “phát ngôn nhân” VHĐ (1999) th́ chẳng có chuyện ǵ để nói. Đàng này, từ khi được làm “phát ngôn nhân”, đạo hữu biến dạng, biến chất, thành một cái loa bất trị, muốn nói ǵ th́ nói, ghét ai th́ chưởi rủa, phỉ báng, chẳng nể nang tôn đức Tăng Ni, không tham khảo ư kiến của lănh đạo GH, mặc t́nh vùng vẫy, ngậm máu phun người, được thế được thời can xía sâu vào việc nội bộ GH. Cái loa ban đầu th́ tốt, nhưng càng lúc càng lộ hẳn sự tệ lậu rỉ sét, ti tiện nhỏ nhen, không lẽ không lên tiếng cảnh báo để bảo vệ thanh danh GH! Vậy trước năm 1993, khi chưa có cái loa này, chẳng lẽ GH không sống nổi? Đạo hữu tự ca tụng, hoặc nhị vị T.T. tâng bốc đạo hữu bằng đoạn trên, chẳng phải là “bất kính, phạm thượng” đối với tập thể Tăng già Phật giáo Việt Nam hay sao? Cũng không ai muốn “phụ rẫy một Đạo hữu không ngừng phục vụ GH” từ hơn mười năm qua (không phải “mấy chục năm qua” như Tâm Thư của T.T. Chơn Tâm kư!); chỉ muốn đạo hữu phát lồ sám hối, thay đổi cung cách làm việc, tôn trọng chư tôn đức Tăng già (bất kỳ thuộc GH hay không thuộc GH), không được “phát ngôn” bừa băi theo quan điểm và thành kiến của ḿnh mà phải tham khảo ư kiến của lănh đạo GH; và tốt nhất là chỉ nên làm “cái loa” phát thanh về tin tức, thời sự của GH, chứ không làm “phát ngôn nhân” VHĐ, một vai tṛ quá cao so với tầm mức tri kiến và đạo hạnh quá thấp của đạo hữu.
Nay bước vào việc thứ 5. Đạo hữu viết, hoặc nhị vị T.T. kia viết (xin hăy tự xác nhận trước khi đọc tiếp), trích một đoạn ngắn trong Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada: “5. Hoàn cảnh bị quản thúc của Đức Tăng Thống và Ḥa thượng Viện trưởng (sic) đề bạt và sắp xếp nhân sự theo tư ư của ḿnh”. Đoạn này ở trang 1, khi nêu tổng quát “6 việc rơ nét” của Thỉnh Nguyện Thư GH Canada. Rồi ở một đoạn khác, trang 5, khi đi vào chi tiết về việc thứ 5 này, lại trích dẫn lần nữa, thay đổi vị trí chữ “sic” về cuối câu: 5. C̣n như Thỉnh nguyện thư nói: “Hoàn cảnh bị quản thúc của Đức Tăng Thống và Hoà Thượng Viện trưởng đề bạt và sắp xếp nhân sự Giáo Hội theo tư ư của ḿnh (sic)” Th́ xin thưa rằng: Chẳng những là trong những giai đoạn sống c̣n của Giáo Hội trong quá khứ cũng như cho đến hôn nay, không ai có thể dù với cách nh́n thế nầy hay thế khác mà lại mạo phạm đến uy danh lănh đạo Giáo Hội của Nhị vị Hoà Thượng lănh đạo Hai Viện trong nước được.”
Đây là hai đoạn trích vô cùng gian trá. Giới văn học, báo chí thường gọi hành vi này là “lưu manh văn hóa” hay “gian lận trong văn học”. Ngoài sự gian xảo trong văn chương thường được biết đến là “đạo văn” (lấy văn người khác làm thành của ḿnh), một h́nh thức man trá khác là trích văn của người một cách đầy ác ư, xén đầu này, bỏ đầu kia, ráp lại thành một đoạn văn hoàn toàn không đúng với ư tác giả, nhằm kết tội tác giả thế này thế nọ. Đạo hữu đừng chối căi hay bào chữa cho sự dối gạt trí trá này, v́ đây hiển nhiên không phải là sự vô t́nh, mà là cố ư, bởi đă lặp lại hai lần giống nhau. Xin dịch chữ “sic” ra tiếng Việt: “nguyên văn được viết như vậy”, rồi thay thế vào hai đoạn trích trên, sẽ thấy sự xảo trá độc địa của người trích dẫn như thế nào. Nguyên văn Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada ở trang 3, mục 2, viết rằng: “Hoàn cảnh bị quản thúc của Đức Tăng Thống và Ḥa Thượng Viện Trưởng: Đây cũng là một trong những lư do cốt lơi khiến cho Giáo Hội bị những phần tử thoái hóa, lợi dụng sự bưng bít thông tin, đưa những tin tức không trung thực để hăm dọa và hướng dẫn sự quyết định của Lưỡng Viện, đố kỵ và gièm pha những bậc lương đống trung kiên với Giáo Hội, đề bạt và sắp xếp nhân sự Giáo Hội theo tư ư của ḿnh.” Đoạn này nghĩa lư thế nào ai đọc cũng hiểu: GH Canada cho rằng có những phần tử thoái hóa, lợi dụng hoàn cảnh bị bưng bít thông tin của Đức Tăng Thống và Ḥa thượng Viện trưởng mà đưa những tin tức không trung thực... rồi chính những phần tử thoái hóa này đă tạo cơ hội để “đề bạt và sắp xếp nhân sự Giáo Hội theo tư ư của ḿnh.” Nhưng Tâm Thư của T.T. Chơn Tâm đă cố ư trích dẫn sai, bằng cách cắt xén một đoạn, khiến cho người nào đọc Tâm Thư của T.T. Chơn Tâm mà không đọc Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada, sẽ hiểu là GH Canada chỉ trích nhị vị Ḥa thượng lănh đạo Lưỡng Viện đă “đề bạt và sắp xếp nhân sự Giáo Hội theo tư ư của ḿnh.” Trong trường hợp này, chữ “sic” dù được giải thích theo ư nghĩa nào, cách dùng nào, cũng là sự lập lờ đầy ác ư, cố t́nh gán tội cho tác giả Thỉnh Nguyện Thư là “mạo phạm đến uy danh lănh đạo Giáo Hội của Nhị vị Ḥa thượng lănh đạo Hai Viện trong nước”. Hành vi này thật là gian manh, thiếu văn hóa, theo ngũ giới của ưu-bà-tắc th́ phạm giới thứ tư, theo tỳ-kheo giới th́ phạm giới thứ 1 và thứ 3 trong 90 giới ba-dật-đề (như đă nêu ở trước). Đạo hữu trả lời thế nào về hành vi xảo trá, lươn lẹo này và từ chỗ này nên quyết định ai là tác giả Tâm Thư đây? Thưa đạo hữu, chỉ qua một đoạn trích nói trên, liệu Tâm Thư của T.T. Chơn Tâm c̣n có giá trị nào để người đọc tin cậy nữa hay không?
Sau cùng, Tâm Thư của TT Chơn Tâm xuống giọng cho rằng “sự biểu tỏ của những tấm ḷng trung kiên rất đáng kính ngưỡng” của GH Canada, nhưng lại đồng thời bênh vực đạo hữu, đồng hóa đạo hữu Giám đốc với GH qua câu “kết luận Vơ Văn Ái như là “sự đụt phá của nội trùng” ở việc thứ 5 (lại viết sai chính tả: Thỉnh Nguyện Thư GH Canada viết rơ ràng là “đục phá” chứ không phải vừa “đụt” – nương náu, ẩn nấp theo giọng Huế – vừa “phá” như Tâm Thư trích dẫn), và tiếp đó, qua việc thứ 6, lại viết như sau:
6. Biểu tỏ trước Biến chuyển sinh hoạt GHPGVNTN đó là sự biểu tỏ của những tấm ḷng trung kiên rất đáng kính ngưỡng. Thế nhưng chúng ta có cách biểu tỏ sự thao thức của riêng ḿnh, con đường ḿnh, của thành viên Giáo Hội. Mặt khác, trước diễn đàn bạch hoá thông tin toàn cầu th́ bản chất của Nhóm giả danh Phật tử để đánh phá Phật Giáo th́ họ không c̣n đánh lừa được ai nữa đâu. Cho nên trong biểu tỏ, chúng ta không nên mượn dùng từ của họ như “Nội trùng” v.v… như trong Thư Thỉnh Nguyện. Bởi v́ như thế là tự kết nối với kẻ phá hoại Giáo hội ḿnh.
Thưa đạo hữu, ngoại nhân dùng danh từ “nội trùng” là chuyện của họ. Danh từ ấy, chẳng phải do họ độc quyền khai thác sử dụng, v́ cũng chẳng phải là sáng tạo mới mẻ ǵ trong tự vựng tiếng Việt. Thỉnh Nguyện Thư của GH Canada nói “Giáo Hội có thể vượt qua trăm năm đấu tranh với ngoại giáo hay 30 năm đấu tranh với sự đàn áp và hà khắc của chính quyền để tồn tại, nhưng có thể sẽ không vượt qua được mạt vận của ḿnh trong sự đục phá của nội trùng,” không hẳn là nhắm vào cá nhân đạo hữu, mà là lời cảnh giác chung. Nhưng đạo hữu đă bị ác mộng với danh từ “nội trùng” mà ngoại nhân ban tặng trước đây, nay nghe đến th́ giật nẩy người, vội vàng cho rằng GH Canada “nối giáo cho giặc” để đánh phá GH. Xin thưa, đạo hữu không phải là GH. Đạo hữu không có tư cách nào xứng đáng để được đồng hóa với GH cả. Ai có đánh phá đạo hữu th́ cũng là đánh phá cá nhân đạo hữu, không thể kết tội họ là đánh phá GH. Vả lại, nếu bị dị ứng và ác mộng với danh từ “nội trùng” chẳng lẽ đạo hữu mong đợi hay có ư đề nghị một danh từ nào khác khá hơn cho ḿnh? Sư tử trùng chăng? – Không dám đâu! Là tăng sĩ mà phá hoại chánh pháp, phá hoại GH th́ mới “được” ban tặng chữ “sư tử trùng”, chứ c̣n Phật tử tại gia không thuộc năm giới cấm như đạo hữu th́ làm sao có được vinh hạnh làm trùng của sư tử!
Điểm qua “6 việc rơ nét” mà Tâm Thư phân tích tŕnh bày, trong “cái nh́n” của chúng tôi, tác giả hoặc tập thể tác giả bức Tâm Thư (mà T.T. Chơn Tâm kư tên), phơi bày một đời sống kém giới đức, thiếu tàm quư, nặng tư kỷ, đầy thành kiến. Như thế, tác giả nầy không tạo được sự khả tín nào để bàn nói về nguy cơ “Tăng phẩm thoái hóa. Tăng đức giảm sút và Tăng đoàn phân hóa”, v́ chính tâm thức hạn hẹp của tác giả đă là nguồn gốc dẫn đến sự thoái hóa, giảm sút và phân hóa trong hàng ngũ Tăng-già rồi. Và cũng với tâm thức như thế, tác giả Tâm Thư không đủ tư cách và tŕnh độ nhận thức để cảm nhận đúng đắn về t́nh cảm, về cách ứng xử đối với xă hội, nhân quần, hay đối với dân tộc và đạo pháp.
Đạo hữu đừng tưởng thành viên GHTN tại Canada, hoặc Tăng Ni và Phật tử khắp nơi lên tiếng hoặc tỏ phản ứng đối với sự thay đổi nhân sự vừa qua của GH là ứng xử trong “t́nh cảm cá nhân Thầy-Bạn.” Chúng tôi có thể khẳng định ở đây rằng, sau lưng nhị vị đại lăo Ḥa thượng lănh đạo Lưỡng Viện, T.T. Thích Tuệ Sỹ là biểu tượng sáng chói nhất mà Tăng Ni Phật tử có thể mong đợi cho sự sống c̣n của GH mai sau. Sự có mặt của T.T. Tuệ Sỹ trong GH không làm lu mờ hào quang của nhị vị đại lăo Ḥa thượng, mà trái lại c̣n làm tăng vẻ trang nghiêm ngời sáng của quư ngài. Cả ba vị đều là những biểu tượng cao đẹp của GH hiện nay. Mai sau nếu GH có thêm được một vài biểu tượng như thế th́ thật là đại phước đại hạnh cho Phật giáo Việt Nam. T́nh cảm và sự tôn sùng của Tăng Ni và Phật tử trong và ngoài nước hướng về các biểu tượng này, không thể gọi là t́nh cảm riêng tư, hoặc “t́nh cảm cá nhân Thầy-Bạn” được. Tại sao đạo hữu có thể nông cạn mà không nh́n ra được sự thực này! Hay đạo hữu đă v́ tâm lư đố kỵ mà không thể chịu đựng nổi sự thực GH có thêm một biểu tượng tuyệt vời mà biểu tượng ấy lại chính là người mà đạo hữu không thích? Không thích và ganh ghét đến nỗi phải buông lời hạ cấp để làm giảm uy tín của người ấy và cả những người tôn kính ngưỡng mộ người ấy! Những cụm từ hạ cấp ấy, chúng tôi không muốn mổ xẻ làm ǵ nơi đây, chỉ xin học theo Phật: không nhận. Gửi trả lại cho những người mang đến tặng. Đây, những cụm từ mà không ai có thể tưởng được là người có văn hóa, làm việc cho GH, tự nhận là “cái loa tốt” của GH, lại có thể dùng đến để miệt thị người khác quan điểm với ḿnh: “t́nh cảm riêng tư, bè phái, chúa động.”
Thư dài chưa nói hết thành ư xây dựng. Chỉ mong đạo hữu và những vị cùng phe nhóm thức tỉnh hồi đầu, sám hối với GH và Tăng đoàn, rồi tiếp tục góp sức trong sứ mệnh tồi tà phụ chánh, hoằng dương Phật đạo, cứu khổ chúng sinh. Đừng lo kẻ khác tranh giành chức quyền địa vị với ḿnh; chỉ nên lo là ở địa vị đang nắm giữ, ḿnh có thể đóng góp được ǵ cho tiền đồ đạo pháp và dân tộc hay không. Đại sự ở đạo hay ở đời, chỉ có thể thành tựu vẻ vang bằng tâm lượng bao la, rỗng sáng. Dẹp bỏ mọi thành kiến và tỵ hiềm hẹp ḥi đi mới mong thực hiện được sứ mệnh cao cả của kẻ đại trượng phu.
Hải ngoại ngày 15 tháng 02 năm 2006,
Nhóm Tăng Ni Hải Ngoại
* Bản sao kính gửi:
- Đại lăo Ḥa thượng Tăng Thống “để kính thẩm tường”
- Ḥa thượng Viện trưởng Viện Hóa Đạo “để kính thẩm tường”
- Ban Chỉ Đạo Viện Hóa Đạo GHPGVNTN “để kính tường”
- GHPGVNTN Hải Ngoại tại Châu Âu, Châu Úc, Canada và Hoa Kỳ “để kính tường”
- Lưu.
* Tài liệu đính kèm để tham khảo:
- Thỉnh Nguyện Thư của GHPGVNTNHN tại Canada kính tŕnh H.T. Viện trưởng VHĐ GHPGVNTN
- Tâm Thư của T.T. Thích Chơn Tâm kính gửi T.T. Thích Bổn Đạt
- Thế nào là “văn hóa, tu hành và từ thiện xă hội thuần túy”? (Tăng Ni Hải Ngoại gửi đạo hữu VVA)